Dan primirja ,11.11

16:50






U ŽELEZNIČKOM vagonu u Kompijenju, kod Pariza, 11. novembra 1918. Nemačka je kapitulirala i potpisala primirje sa silama Antante. Na Zapadu se od 1919. ovaj datum obeležava kao "Dan sećanja", a Srbija ga od prošle godine slavi kao državni praznik "Dan primirja".Srpska zastava vraćena je među pobedničke u železnički vagon u Kompijenju tek 2009. jer države Antante nisu dozvoljavale da se tu istakne jugoslovenska, a naročito ne komunistička zastava s petokrakom, pošto su pobednici u Velikom ratu bili Srbi. Međutim, pokazalo se da je i mir bio poguban za Srbiju koja je u tadašnjem ratnom vihoru izgubila oko 26 odsto stanovništva. Izgubila je polovinu radno sposobnih muškaraca. A, od 707.000 mobilisanih vojnika vratilo oko 160.000. Od tifusa koji je harao obolelo je oko milion stanovnika i najveći broj je umro.
Poslednjim poginulim vojnikom u Velikom ratu na Zapadu se smatra kanadski redov Džordž Lorens Prajs, koga je nemački snajperista ustrelio dva minuta pre opšte obustave vatre. Ali žrtve među srpskim vojnicima padale su i posle 11. novembra uprkos potpisanom primirju. Naime, Mađarska je vodila rat još dva dana pokušavajući da okupira Vojvodinu i Baranju. Srpski 45-dnevni juriš od Solunskog fronta do Beograda se nastavio jer su narodna veća sa bivših austrougarskih teritorija očajnički pozivala u pomoć. 
Samoproklamovana država Slovenaca, Hrvata i Srba u Zagrebu, koju su proglasili dojučerašnji pobornici rata protiv Srbije, strahovala je od okupacije od strane Italije koja je smatrala da ima pravo i na Crnu Goru. Srpski vojnici su sprečili okupaciju, ali su nastavili da ginu od "bratske" vatre. Bivši austrougarski domobrani u Hrvatskoj organizovali su paravojne "straže" pod kontrolom političara, pre svega Stjepana Radića, koji su zahtevali samostalnu državu na teritorijama zapadno od Drine pod kontrolom Zagreba. Srpske žrtve pale u vremenu "opšteg primirja" ostale su u senci istoriografije, u obe Jugoslavije. Razočaranje u pobedu i iluziju jugoslovenstva prvi su pokazali srpski vojnici, ali su brzo uklonjeni s javne scene, uključujući i vojvodu Živojina Mišića.

*Napomena tekst je preuzet sa Novosti.rs








You Might Also Like

0 коментара